Nr 4, kwiecień 2004
Magdalena Wróbel, Konsultant AchieveGlobal
Wygórowane wymagania
Co począć, gdy ambitny podwładny stale żąda dla siebie najbardziej atrakcyjnej i najlepiej płatnej części zadań zespołu.
Od dwóch lat zarządzam siedmioosobowym zespołem. Od jakiegoś czasu mam kłopot z jednym z podwładnych, który ma bardzo wysokie oczekiwania względem mnie i firmy - np. żąda wyłączności na najciekawsze i najbardziej dochodowe projekty. Swoje prośby motywuje zawsze wysokimi kompetencjami oraz dyspozycyjnością. W rozmowach z nim wielokrotnie czułam się przyparta do muru. Kilka razy dla świętego spokoju ustąpiłam. Takie sytuacje odbiły się negatywnym echem w zespole. Nie chcę stracić zaangażowania pracownika, a jednocześnie tak samo zależy mi na motywacji pozostałych osób. Podwładni kilka razy - w żartach - dali mi do zrozumienia, że nie daję sobie rady ze wspomnianym podwładnym...
Pogodzenie indywidualnych interesów członków zespołu to dodatkowa, niepisana funkcja menedżera. Umiejętne zarządzanie tymi relacjami może utrzymać wysoki poziom motywacji poszczególnych członków zespołu. Jedno potknięcie tymczasem może spowodować negatywne konsekwencje - np. posądzenie o faworyzowanie, które dalej skutkuje niesnaskami w zespole bądź poddaje w wątpliwość autorytet menedżera.
Jak zatem radzić sobie z wymaganiami ambitnych podwładnych? Jak uzasadniać podejmowane przez siebie decyzje? Jak utrzymać wysoki poziom zaangażowania i jednocześnie dobrą atmosferę w zespole?
Poznaj przyczyny
W pierwszej kolejności musisz przeanalizować swoje kontakty z ambitnym pracownikiem. Zastanów się, dlaczego nagle zaczął wymagać od Ciebie tak wiele. Czy powodem są tylko jego rosnące ambicje, czy może także ciche przyzwolenie na to z Twojej strony. Może wielokrotnie pomagał Ci w sytuacjach, w których pozostali unikali zaangażowania? Może wcześniej, kierując się wdzięcznością, przydzielałaś mu intratne projekty, a kiedy zaczął żądać zbyt wiele, nie potrafiłaś asertywnie odmówić?
Pamiętaj jednak, że nigdy nie jest za późno na uporządkowanie kontaktów. Działania, które powinnaś podjąć, dodatkowo podkreślą Twój profesjonalizm i wzmocnią Twój autorytet w zespole.
Porozmawiaj z trudnym pracownikiem
Nie odkładaj rozmowy ze sprawcą zamieszania. Ambitni i odważni pracownicy często wzbudzają w nas skrajnie odmienne uczucia. Z jednej strony podziwiamy ich za odwagę, samodzielność i indywidualizm, z drugiej zaś obawiamy się potencjalnych, negatywnych konsekwencji ich działań.
Znajdź odpowiedni czas i miejsce (nie czekaj, aż pojawi się z kolejnym żądaniem). Przedstaw temat spotkania, unikaj jednak oceny postępowania podwładnego na wstępie rozmowy. Popytaj o jego rosnące oczekiwania, doceń jego motywację i zaangażowanie. Zapytaj, jak jego osobiste cele i zamierzenia wpisują się w cele i plan pracy zespołu. Zapytaj podwładnego, czy wie, jakie mogą być konsekwencje (dla zespołu, jego samego czy Ciebie), jeśli nie zmieni swojego podejścia. Jak będzie odbierany przez resztę zespołu, na ile będzie mógł liczyć na jego poparcie w sytuacjach kryzysowych, kiedy będzie potrzebować pomocy przy którymś z projektów.
Jeśli powie, że jest indywidualistą i nie przeszkadza mu brak sympatii czy wsparcia ze strony zespołu, przedstaw pracownikowi konstruktywną krytykę. Powiedz, że doceniasz jego zaangażowanie i samodzielność zawodową, jednak dla Ciebie liczy się również praca zespołowa. Zaznacz, że w zespole jest wielu wybitnych specjalistów, których potencjał intelektualny warto wykorzystać.
Musisz liczyć się również z koniecznością niwelowania różnicy zdań, która między wami powstanie. Jeśli nie uda się wam wypracować wspólnego stanowiska, możesz przerwać dyskusję. Pamiętaj jednak, by uznać prawo podwładnego do odmiennego zdania, jednocześnie podkreślając swoje stanowisko i oczekiwania względem niego.
W trakcie dyskusji nie stawiaj wyzwania autorytetowi przełożonego. Skoncentruj się na sprawach najważniejszych dla siebie, mających największy wpływ na środowisko pracy. Po odbyciu rozmowy z szefem przestaniesz przemyśliwać każdy jego gest i słowo i w ten sposób złapiesz trochę dystansu, co pozwoli ci skoncentrować się na rzeczach najważniejszych.
Nie daj się wciągnąć w przekonywanie. Jeśli przerwiesz dyskusję i wrócisz do niej pod naciskiem pracownika, możesz być pewna, że już zawsze będzie Cię naciskać. Konsekwentnie, metodą "zdartej płyty", ponownie przerwij dyskusję.
Ustal zasady współpracy w zespole
Poinformuj zespół o zasadach przydzielania projektów. Określ kryteria, kompetencje i zasady rozliczania projektów. Od tej chwili konsekwentnie przestrzegaj zasad i informuj zespół każdorazowo o swoich decyzjach. Możesz zaznaczyć, że odstępstwo od przyjętych zasad będzie możliwe tylko w wyjątkowych przypadkach i po akceptacji zespołu. W ten sposób dajesz pracownikom czytelną informację: "Praca każdego z was jest dla mnie jednakowo ważna".